خداحافظی سفیر فلسطین با امیرعبداللهیان

تجربه اجرای برجام در دوران «باراک اوباما» نشان میدهد میان «رفع واقعی تحریم» و «رفع کاغذی یا حقوقی تحریم» تفاوت از زمین تا آسمان است. گرد و غبار در آسمان تهران ·

مسعود زریبافان: دبیر هیات دولت، وی که باجناق محمود احمدی نژاد بشمار میرود پس از ریاست جمهوری وی که عضو شورای شهر تهران نیز بود، بعنوان دبیر هیات دولت منصوب گردید. پیش از وی هانی الحسن عهده دار این سمت بوده است. وی در ادامه افزود: 22 خانواده فلسطینی ساكن روستای العراقیب در اسرع وقت بناهای تخريب شده را بازسازی خواهند كرد.

نامید. سرویس سیاست مشرق – روزانه میتوان از لابهلای گزارشها و عناوین خبری رسانههای مکتوب و حتی غیر مکتوب، نکات قابلتوجهی استخراج کرد؛ موضوعاتی که میتواند برای مخاطبین قابلاستفاده و محوری برای تحلیل باشد، در گزارش روزانه “ویژههای مشرق” نکات و تأملات قابلاستخراج از رسانهها برای مخاطبین عرضه خواهد شد؛ با «ویژههای مشرق» همراه شوید.

او در آذر ماه سال ۸۹ زمانی که در سفر سنگال و دیدار با رئیس جمهور این کشور بود توسط رئیس دولت عزل شد. سیاست خارجی به فرد، گروه، حزب و جناح سیاسی خاصی تعلق ندارد و نمی توان و نباید آنرا مصادره به مطلوب کرد و حق انحصاری برآن قائل شد.

حتی کشوری با معیارهای کشور سوئیس که رسما ًو عملا ًدر چهار قرن اخیر از هرگونه تهدید خارجی مبرا بوده و در قلب اروپا حتی از معرکة جنگ های جهانی اول و دوم (با مرکزیت اروپا) به دور مانده و در امنیت و تضمین امنیتی مطلق قرار دارد؛ معذالک همین کشور نیز لحظه ای از تقویت بنیه دفاعی و نظامی خود غافل نشده و نمی شود.

به عنوان یک نمونه بسیار موفق از ترکیب صحیح بینش و استراتژی در شکل گیری یک سیاست خارجی پویا و مؤثر، می توان به نقش تاریخی چوئن لای نخست وزیر متفکر و برجسته چین در اوایل دهه 1970 میلادی اشاره کرد که با فراست و هوشمندی بسیار توانست زمینه چرخش و تغییر اساسی در رویکرد و نگرش رهبران چین نسبت به دنیای خارج را فراهم آورد و مبتنی بر این تغییر بینش و نگرش بنیادی، راهبرد اساسی چین توسط تنگ شیائو پینگ در اواخر دهه 1970 طراحی و مدل توسعه اقتصادی درون زا – برون گرا در دستورکار قرار گرفت.

بر این اساس تلاش میشود تا با رویکرد تحلیلی – توصیفی و با بهرهگیری از مفروضات نظریه واقعگرایی سیاسی دلیل تغییر جهتگیری آمریکا از خاورمیانه و توجه بیشتر به خاور دور را بررسی کنیم. لذا اساس سیاست خارجی و شاکله اصلی آن تابع فراز و فرود دولت ها و تغییر رهبران و روسای جمهور نبوده و نباید باشد.

اصل 9 : “در جمهوری اسلامی ایران آزادی و استقلال و وحدت و تمامیت اراضی کشور از یکدیگر تفکیک ناپذیرند و حفظ آنها وظیفه دولت و آحاد ملت است. این حق ما و وظیفه آنهاست که از اجرایش زمان زیادی گذشته است.

با وجود این، سیاست خارجی به مثابه یک مقولة تجربی – تاریخی در گذر زمان با انباشت عبرت ها و تجربه های پیشینی مواجه شده و فهم مشترکی نسبت به اصول و قواعد آن شکل گرفته است. برخی از اندیشمندان مانند ماکس وبر متغیر نظام سیاسی یا نوع حکومت را مؤثرترین عامل در وجود منافع ملی میدانند، به گونهای که اولا ًدر نظام های مردم سالار منافع ملی بیش از نظام های غیرمردم سالار تأمین میشود و ثانیا ً انباشت قدرت در برخی از نظام های توسعه نیافته باعث میشود که منافع ملی، محلی از اعراب نداشته باشد .

بدون ایجاد اجماع در سطح ملی (دست کم در میان نخبگان) و بدون وجود همبستگی و وفاق سازمانی در سطح حاکمیت، دست یابی به اهداف کلان و تحقق منافع ملی از رهگذر کاربست ابزارهای سیاست خارجی امکان پذیر نیست. سیاست خارجی موفق، مؤثر و کارآمد نیازمند “اجماع” در سطح ملی و همبستگی در نظام سیاسی حاکم است.

سیاست خارجی می تواند یک استراتژی و یا برنامه ای از فعالیت ها تعریف شود که توسط تصمیم گیران یک کشور در برابر کشورهای دیگر و یا نهادهای بین المللی انجام شده تا به اهدافی که به نام منافع ملی آن کشور خوانده می شود، برسند. دیپلماسی ایرانی: به طورکلی “سیاست خارجی” مرتبط با فعالیت های یک کشور در محیط خارجی و شرایط بین المللی است و شامل «تعیین و اجرای یک سلسله اهداف و منافع ملی است که در صحنه بینالمللی از سوی دولتها انجام میپذیرد و میتواند ابتکارعمل یک دولت و یا واکنش آن در قبال کنش دیگر دولتها باشد ».

دولت روحانی و تیم دیپلماسی با مديريت دکتر ظریف، کار را آغاز کرد، اما بسیاری نگران بودند که مگر میگذارند؟ بله. در اواخر دولت آقای احمدینژاد کاملا روشن شد که چرا نمیخواست این شکافها ترمیم شود، بهخاطر اینکه او میخواست مطلبی را به نظام تحمیل کند و در شرایطی میتوانست این کار را کند که نظام با چالش مواجه بوده باشد، یعنی چالش درونی داشته باشد و توان لازم برای مقابله با زیادهخواهیهای جریان آقای احمدینژاد نداشته باشد.

از طرفی راه های تأثیرگذاری بر دیگران از طرق گوناگون شامل تهدید به انجام کار مورد نظر، تطمیع و پاداش و یا متقاعد کردن دیگران است به این که چیزی را بخواهند که شما می خواهید . بیش از ۳۰۰ اندیشکده در شهر واشنگتن دی سی فعال هستند که همواره به دنبال تاثیرگذاری و اعمال نفوذ بر برنامهها و سیاستهای مختلف دولتها در آمریکا هستند.

دیگر توسل به جنگ و اعمال زور عریان، اولویت نخست و مهم ترین روش حل و فصل اختلافات محسوب نمی شود و حتی قدرت های بزرگ نیز در اعمال زور و کاربست قدرت نظامی و توسل به جنگ، همچون گذشته”مبسوط الید و آتش به اختیار” نیستند و لاجرم باید خود را با سازوکارهای مدرن و الزامات نوین بین المللی تطبیق دهند.

در واقع از یک کشور با بنیه ضعیف نظامی و ناتوان در تامین منافع ملی و مصالح امنیتی خود، نمی توان انتظار یک سیاست خارجی با نفوذ و ایفای نقش مؤثر در عرصه بین الملل را داشت. چرا که نیک می داند در نظام به تعبیر ِهابز طبیعی ِ”جنگ گرگ ها علیه گرگ ها” ضعیف پایمال است.

به عبارت دقیق تر کاربرد زور و توسل به جنگ یا تهدید به آن، یک قاعده بود و دیپلماسی، مذاکره و توافق از طریق بده و بستان یک استثناء محسوب می شد. خدمات) شد؛ در حالی که در هشت سال دولتهای نهم و دهم ۷۶.۸ درصد کل درآمد ارزی کشور در آن دوران صرف واردات کالا و خدمات شد.

شاید هم، هرنوع بی ثباتی در این کشورها مترادف دورانی است که در آن دیوارهای کمونیسم در کشورهای اروپای شرقی همچون مهره های دومینو یکی پس از دیگری افتادند تا سرانجام نوبت به خود مسکو رسید. آمریکا با خطاهای استراتژیک، خودش را گرفتار کرده و کارهایی که اوباما کرد و ترامپ دنبال میکند برای این است که خودشان را از زیر بار سنگین هزینههای نظامی و اقتصادی که برای دیگران پرداخت میکردهاند، آزاد کنند تا بتوانند آن نقش مسلط را پیدا کنند.

آمریکا اعتماد بهنفس خود را از دست داده و قادر به اتخاذ مواضع قاطع برای اطمینان بخشیدن به متحدان خود نیست؛ به همین دلیل، اعتماد متحدان نسبت به رهبری آمریکا متزلزل شده است.

چهل و پنجمین رئیسجمهور آمریکا در ادامه تحرکات خود برای حفظ و تقویت جایگاه خود در حزب جمهوریخواه این کشور، به شهر «ساراسوتا» در ایالت فلوریدا رفت و در جمع حامیان خود سخنرانی کرد.